De prik lost je honger op. Niet je systeem.

Je bent flink lichter. Je broek zit losser, je energie is beter en voor het eerst in jaren voelt afvallen niet als vechten. En dan komt de vraag die bijna iedereen met Ozempic of Mounjaro vroeg of laat stelt: wat gebeurt er als ik stop?

Het eerlijke antwoord is niet geruststellend. Maar het is ook geen reden voor paniek. Het is een reden om nu, terwijl je de prik nog gebruikt, iets op te bouwen dat blijft als de prik weg is.

Kom je weer aan als je stopt met Ozempic of Mounjaro?

Bij de meeste mensen wel, als er verder niets verandert. In de STEP 1-studie verloren deelnemers met semaglutide, de stof in Ozempic en Wegovy, gemiddeld 17,3 procent van hun gewicht in 68 weken. Een jaar na het stoppen was ongeveer twee derde daarvan terug.

Bij tirzepatide, de stof in Mounjaro, zag de SURMOUNT-4-studie hetzelfde beeld. Wie na 36 weken overstapte op een nepmiddel, kwam het jaar daarna gemiddeld 14 procent aan. Wie doorging met de prik, viel in die periode nog 5,5 procent verder af.

De onderzoekers van STEP 1 schreven het zelf nuchter op: de resultaten bevestigen dat overgewicht een chronische aandoening is, en blijvende behandeling lijkt nodig om het gewicht en de gezondheidswinst vast te houden.

Waarom komt het gewicht terug na de prik?

Omdat de prik je honger regelt, en die regeling stopt op het moment dat jij stopt. Ozempic en Mounjaro bootsen een hormoon na dat je sneller verzadigd laat voelen en je maag langzamer laat legen. Je hebt minder trek, dus je eet minder. Zonder dat je daar veel voor hoeft te doen.

Dat is precies de kracht van de prik, en ook de valkuil. Je eet maanden minder, maar je leert niet hoe. Wat je op een gewone dinsdag eet, wat er gebeurt op vrijdagavond, hoe je slaapt en hoe je met een drukke week omgaat: die patronen blijven onder de prik gewoon liggen. Als de honger terugkomt, staan ze er nog precies zo.

Je hebt dan geen motivatieprobleem. Je hebt nooit een systeem gebouwd.

Verlies je spiermassa met Ozempic of Mounjaro?

Ja, een deel van wat je verliest is geen vet. Afhankelijk van het onderzoek komt ongeveer een vijfde tot twee vijfde van het verloren gewicht uit vetvrije massa. Dat is niet allemaal spier, want er zit ook water en ander weefsel in, maar spier zit er wel tussen.

Na je 40e weegt dat zwaarder dan je denkt. Je spiermassa neemt vanaf die leeftijd al langzaam af. Spier bepaalt hoeveel je lichaam in rust verbruikt, hoe sterk je je voelt en hoe goed je ouder wordt. Wie tijdens de prik spier verliest, stopt met een lichaam dat minder verbruikt. Dan komt het gewicht makkelijker terug, en vaak als vet.

Hoe houd je je spiermassa vast tijdens het gebruik?

Met krachttraining en genoeg eiwit, vanaf de eerste week. Twee tot drie keer per week krachttraining is genoeg. Grote oefeningen zoals squats, roeien, drukken en een deadlift, en het liefst elke paar weken iets zwaarder. Je lichaam bewaart wat je gebruikt.

Eiwit is het tweede deel. Bij afvallen wordt vaak 1,2 tot 1,6 gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag aangeraden. Met de prik heb je weinig trek, dus het gaat er snel bij inschieten. Een simpele regel helpt: eerst het eiwit op je bord, dan de rest. Kwark, eieren, vis, kip, peulvruchten.

Wat moet je opbouwen voordat je stopt met de prik?

Een systeem dat ook werkt zonder de prik. Zie de maanden met de prik als een oefenperiode: je hebt minder honger, dus het is het makkelijkste moment om nieuwe gewoontes te leren. Drie dingen tellen.

Je eetpatroon. Een vast ontbijt met genoeg eiwit. Een lunch die je niet elke dag opnieuw hoeft te bedenken. Weten wat je eet op de momenten die altijd misgaan, zoals de late avond of het weekend.

Je kracht. Een trainingsritme dat in je week past en dat je ook volhoudt als het druk is. Niet vijf keer per week, maar twee of drie keer, elke week.

Je herstel. Slaap en stress sturen je honger mee. Na een korte nacht heb je de volgende dag meer trek, vooral in snelle suikers. Zonder prik voel je dat ineens weer.

Stoppen of afbouwen doe je altijd in overleg met je arts. Dit artikel gaat over wat jij ernaast zelf in handen hebt.

Is afvallen met een prik dan zinloos?

Nee. Voor veel mensen is het een echte hulp om uit een vastgelopen situatie te komen, en het kan je gezondheid flink verbeteren. Het probleem is niet de prik. Het probleem is denken dat de prik het werk doet.

Wil je weten waarom afvallen na je 40e sowieso anders gaat? Dat lees je in waarom je buik blijft hangen, ook als je gezond eet.

In Brandstof van Daan Ouwersloot bouw je dat systeem in 16 weken op: voeding, kracht en herstel, in jouw week en in jouw tempo, tot je het zelf kunt sturen. Met of zonder prik. Lees hoe het systeem werkt.

De prik regelt je honger. Jij regelt je systeem.